Медицина
На прв поглед, клетките во нашето тело изгледаат како ситни, неподвижни единици. Но , погледот под микроскоп открива една сосема поинаква слика . Тие постојано се движат, се шират, се собираат и комуницираат со соседите. Сега истражувачи те од MIT открија дека ова движење има и своевиден ритам, а начинот на кој клетките го одржуваат тој ритам се разликува кај здравите и кај малигните клетки.
Објавено на 24.08.2026 - 22:45

Информатика
Кина им наложи на државните институции итно да ја отстранат прилагодената верзија на Windows 10, со цел да се забрза преминот кон домашни софтверски решенија.
Објавено на 24.08.2026 - 16:00

Информатика
Компјутерот Галаксија се изработуваше по принципот “направи сам“
Во времето на поранешна Југославија, некаде во есента 1983 година, списанието ГАЛАКСИЈА од Белград ги извести своите читатели дека нивниот соработник Воја Антониќ дизајнирал персонален компјутер, подоцна наречен GALAKSIJA, наменет за аматери кои можат да го направат по принципот “Направи сам”. Илјадници аматери ширум тогашната држава ги засукаа ракавите и се нафатија самите да го изработат овој компјутер. Меѓу нив и нашиот соработник д-р Петар Николовски, дипл. инж. арх. Понатаму во текстот ви ги пренесуваме искуствата за самоградбата, како и неколку основни детали за самиот компјутер.
Објавено на 24.08.2026 - 10:00

Индустриски дизајн
Експерименталниот маглев-воз тежок 1,1 тон постави нов рекорд во забрзување на кратко растојание, трет ваков рекорд на истата платформа во период од само шест месеци. При тестовите што кинеските инженери ги спровеле во лабораторијата Донгху во провинцијата Хубеи, маглев возот поставен врз специјална тест-пруга, за само 5,3 секунди била достигнал брзина од 800 километри на час! Тоа е брзина споредлива со брзината на крстарење на патнички авион – но постигната на земја, на траса долга едвај еден километар.
Објавено на 21.08.2026 - 16:30

Медицина
Цел ден работите во канцеларија во која нема прозорци. Над вас светат LED светилки, компјутерот е вклучен, а природна сончева светлина речиси и да нема. За многумина ова е нормално секојдневие. Но, според едно истражувачко гледиште што го развива професорот Глен Џефери од Универзитетскиот колеџ во Лондон (UCL), можеби на ваквото осветлување му недостига нешто што нашите клетки го добивале со милиони години – поширокиот спектар на сончевата светлина.
Објавено на 20.08.2026 - 18:30

Колумна
Течението на реката Вардар низ Скопје
На овие пеколни горештини скопјани не можат да се освежат и да пливаат бидејќи нема градски плажи, а малиот број базени се далеку од задоволување на потребите на граѓаните. Низ градот тече реката Вардар, најголемата река во Република Македонија, но таа е премногу загадена. Центарот за јавно здравје има донесено забрана граѓаните да ја користат водата во Вардар за пливање, риболов и наводнување.
Објавено на 20.08.2026 - 15:15

Аеронаутика
Демонстративниот авион X1 на Харт Eроспејс лета кон изгрејсонцето над долината Чeмплејн, Њујорк, за време на својот прв лет.
На 12 август над аеродромот во Платсбург, во сојузната држава Њујорк (САД), се случи нешто што до неодамна би звучело како сцена од научнофантастичен филм. Од пистата полета авион долг 23 метри, со распон на крила од 32,3 метри а во неговите мотори не влезе ниту капка авионско гориво.
Објавено на 19.08.2026 - 16:30

Астрономија и астронаутика
Како што веќе известивме, на почетокот од овој месец експедиција од Скопското астрономско друштво отпатува во Шпанија од каде на 12 август, во доцните попладневни часови, можеше да се проследи целосно затемнување на Сонцето. Заедно со нив беше и еден од најдобрите македонски астрофотографи – Боби Кузманоски, кој по обработката споделува неколку од своите најдобри фотографии од настанот, придружени со патеписна приказна како тие настанале и со коментар за секоја од нив, за сите ние да знаеме што всушност гледаме :) Во продолжение ви ја пренесуваме во целост неговата приказна за шпанското искуство.
Објавено на 18.08.2026 - 16:15

Информатика
Кога ќе му поставите прашање на голем јазичен модел, одговорот може да вклучува лаги, а ако ги оспорите тие тврдења со факти, вештачката интелигенција сè уште може да се држи до одговорот како вистина. Тоа е она што мојата истражувачка група го откри кога побаравме од пет водечки модели да опишат сцени од филмови или од романи кои всушност не постојат.
Објавено на 18.08.2026 - 11:30

Медицина
Претставете си ултразвучна снимка од бебе кое сè уште не го направило својот прв здив. Одеднаш устата му се отвора, вилицата се спушта, а по неколку секунди повторно се затвора. Небаре се проѕева. Но, ако фетусот сè уште не дише воздух и не може да биде уморен на истиот начин како возрасен човек, што всушност се случува?
Објавено на 17.08.2026 - 19:00

Pages