Рубрика: Астрономија и астронаутика
Пред точно 80 години е направена првата фотографија на Земјата од вселената
Автор: Невенка Стојановска
Објавено на 24.10.2026 - 23:15

Првата слика од Земјата, направена од вселената со помош на суборбитална ракета, од височина од околу 105 километри

На 24 октомври 1946 година, камера поставена на германска ракета V-2 го овековечила нашиот свет од височина од околу 105 километри. Така, повеќе од една деценија пред лансирањето на првиот вештачки сателит, човештвото за првпат добило фотографски поглед на Земјата од вселената.

Црно-белата фотографија можеби не изгледа особено импресивно според денешните стандарди, но во 1946 година таа претставувала вистински научен подвиг. На неа се гледа дел од Земјината површина, облаците и темнината на вселената над нив – перспектива што дотогаш никој не ја забележал со фотографска камера.

За да го постигнат ова, американските научници искористиле ракета V-2, оружје развиено од нацистичка Германија за време на Втората светска војна. По завршувањето на војната, САД заплениле повеќе вакви ракети и ги пренеле во ракетниот полигон Вајт Сендс, во сојузната држава Ново Мексико, каде што биле користени за научни истражувања.


Првата слика од Земјата, направена од вселената со помош на суборбитална ракета, од височина од околу 105 километри. Фото: Полигон за ракети Вајт Сендс / Лабораторија за применета физика

На една од нив, V-2 број 13, истражувачите поставиле филмска камера од 35 милиметри. Камерата, развиена од инженерот Клајд Холидеј од Лабораторијата за применета физика при Универзитетот Џонс Хопкинс, автоматски снимала по еден кадар на секои секунда и пол.

На 24 октомври ракетата полетала и се искачила до височина од приближно 105 километри, над вообичаено прифатената граница на вселената, поставена на 100 километри над морското ниво. Неколку минути подоцна, таа се вратила на Земјата и се урнала со голема брзина. Ракетата и камерата биле уништени, но филмот, заштитен во цврста метална касета, преживеал.

Кога научниците ги развиле снимките, пред нив се појавил досега невиден поглед на нашата планета. Тоа не била фотографија на целата Земја, ниту пак снимка направена од орбита. Ракетата достигнала вселенска височина, но немала доволна брзина за да остане во орбита околу планетата.

За првиот вештачки сателит, советскиот „Спутник 1“, светот ќе морал да почека до октомври 1957 година. Првата фотографија на Земјата направена од орбита ќе пристигне во 1959 година, а првите фотографии на целата Земја како целосен диск ќе следуваат подоцна.

Сепак, историската снимка од 1946 година го означила почетокот на една нова ера: времето кога човештвото почнало да го набљудува својот дом од вселената.

Клучни зборови:
Првата слика од Земјата, направена од вселената со помош на суборбитална ракета, од височина од околу 105 километри

Првата слика од Земјата, направена од вселената со помош на суборбитална ракета, од височина од околу 105 километри. Фото: Полигон за ракети Вајт Сендс / Лабораторија за применета физика

Првата слика од Земјата, направена од вселената со помош на суборбитална ракета, од височина од околу 105 километри

Првата слика од Земјата, направена од вселената со помош на суборбитална ракета, од височина од околу 105 километри. Фото: Полигон за ракети Вајт Сендс / Лабораторија за применета физика