Рубрика: Астрономија и астронаутика
Зошто не го чувствуваме вртењето на Земјата?
Автор: Иван Петричевиќ
Објавено на 11.05.2026 - 15:45

Земјата орбитира околу Сонцето со брзина од 107 826 километри на час и се ротира еднаш околу својата оска на секои 24 часа. Сепак, ние не ја чувствуваме оваа ротација во нашиот секојдневен живот.

Како што објаснува Live Science за ова постојат две главни причини: движењето на Земјата е мошне униформно, а гравитацијата е многу посилна од ефектот што ротацијата би го имала врз нас, „туркајќи“ нè нанадвор. Затоа и не се чувствуваме како да сме на вртелешка на површината на планетата, иако Земјата постојано се врти.

Стефани Депе, астроном и експерт за содржини во опсерваторијата Вера Ц. Рубин во Чиле, го споредува тоа со возење автомобил со константна брзина на автопат. Ако автомобилот се движи рамномерно, без сопирање или забрзување, патникот чувствува како да е во мирување.

Грег Гбур, професор по физика и оптички науки при Универзитетот на Северна Каролина во Шарлот (САД), истакнува дека релативното движење, а не апсолутното движење, е клучно.

Имено, сè на Земјата, вклучувајќи ги и луѓето, и океаните, и воздухот, како и предметите околу нас, се движи заедно со планетата. Затоа и не го чувствуваме постојаниот налет на воздухот поради ротацијата, бидејќи атмосферата се движи заедно со Земјата. Друга причина е гравитацијата, којашто нè држи на површината многу посилно отколку што ротацијата може да нè оддалечи од неа.

Гбур објаснува дека забрзувањето поради гравитацијата на површината на Земјата изнесува околу 9,8 метри во секунда на квадрат, додека намалувањето на ова забрзување поради ротацијата на екваторот изнесува околу 0,03 метри во секунда на квадрат. Овој ефект е мерлив, но е толку мал споредено со оној на гравитацијата што ние не го забележуваме.

Иван Петричевиќ e основач на порталот Kozmos.hr и новинар специјализиран за теми од науката, историјата и технологијата

Клучни зборови: